Skip to content

Narrow screen resolution Wide screen resolution Auto adjust screen size Increase font size Decrease font size Default font size default color brick color green color
Bạn đang xem:Home arrow Bạc Liêu arrow Nghệ sĩ THANH TÂM
Nghệ sĩ THANH TÂM PDF In E-mail
Người viết: Trần Phước Thuận   
05/11/2014

Nghệ sĩ THANH TÂM

* Trần Phước Thuận   

Nguyễn Thanh Tâm không những là một nhạc sĩ đã thành danh bởi những ca khúc rất độc đáo của mình, anh còn là một tác giả cổ nhạc có nhiều ưu điểm. Anh sinh ngày 4 tháng 12 năm 1944 tại ấp Cái Nhum, làng Tân Hưng, tổng Quảng Xuyên, tỉnh Bạc Liêu (nay là ấp Cái Nhum xã Lương Thế Trân huyện Cái Nước tỉnh Cà Mau) trong một gia đình nông dân nghèo. Cha của Thanh Tâm là người gốc ở Bến Tre, do nhu cầu cuộc sống đã lưu lạc đến định cư ở Cái Nhum, một vùng đất xa xôi hẻo lánh gần cuối miền đất nước.

Thuở nhỏ Thanh Tâm học đờn ca cổ nhạc với các nghệ nhân Năm Kiên, Ba Nghín, Năm Bầy. Sau đó anh tiếp tục học đờn tân nhạc với người chú tên Philip và ngườì chị là Lương Thị Bình. Năm anh mười sáu tuổi Thanh Tâm đã thông thạo 12 câu Sài Gòn, 12 câu Rạch Giá và các bài bản ba Nam, sáu Bắc, bốn Oán… và các bản nhạc mới thời đó. Anh không những học đờn ca rất cần mẫn mà còn chịu khó bỏ thời giờ ban đêm để học cách làm đờn với thầy Ba Nghín, anh làm được nhiều loại đờn như: Guitar, Mandoline, Violon, Kìm, Sến. Trong thời gian học Trung học ở Cà Mau, anh lại học thêm nhạc lý với cô Hồng Châu, thầy Hải về nhạc cổ điển (Classic), nhạc bình dân Tây Ban Nha (Flamenco), các chương trình trung và cao cấp về biểu diễn guitar ở sân khấu. Sau ngày giải phóng năm 1975, Thanh Tâm thi vào trường Quốc gia Âm nhạc ở Sài Gòn (sau đổi là Nhạc Viện). Trong ba năm ở hệ Cao đẳng anh được thọ giáo với các nhạc sĩ, giáo sư danh tiếng như: Ca Lê Thuần, Võ Đức Hảo, Thanh Cao, Trần Tấn Lộc, Bình Trang… Sau khi ra trường anh còn dự trại sáng tác nhiều lần ở các tỉnh bạn.

Đơn vị đầu tiên của Thanh Tâm là đoàn Văn công xã Quách Phẩm, hai năm sau anh được điều về làm Trưởng đoàn Văn công huyện Ngọc Hiển, suốt bảy năm dài vừa làm lãnh đạo, vừa dàn dựng kịch bản, anh lại được chuyển về Đoàn Văn công tỉnh Cà Mau, ở đây một thời gian anh lại về Đoàn Khu 9 Tây Nam Bộ. Sau năm 1975, anh được cử đi học Đại học Văn hóa quần chúng ở Hà Nội, qua bốn năm học anh lại về Sở Văn hóa Thông tin Minh Hải, ít lâu sau được bổ nhiệm làm Phó hiệu trưởng Trường Văn hóa Nghệ thuật tỉnh, ngoài ra còn dạy môn nhạc cho Trường Trung học Dân tộc nội trú ... Nhiều lần làm giám khảo cho các cuộc thi tân cổ nhạc ở trong và ngoài tỉnh.

Trong suốt thời gian công tác, dù ở vị trí nào Thanh Tâm cũng vẫn tập trung vào sáng tác. Anh đã biên soạn chín chặp cải lương, gồm các vở: Câu chuyện đầu năm; Đợi đò; Dũng sĩ Trần Hoàng Na; Người thợ săn chim; Hẹn buổi tao phùng; Chuyện đồn cây nổ; Trở về; Vui bước tòng quân; Đường về quê mẹ. Riêng về bài ca Vọng cổ và các loại bài bản thì Thanh Tâm đã cho ra đời một con số rất lớn, đến 227 bài, trong đó đa số là bài ca Vọng cổ và một số  bài Nam, Bắc, Oán, Ngự, Lý... Nhưng Thanh Tâm vốn dĩ là một Hội viên của Hội Âm nhạc Việt Nam vì vậy số lượng sáng tác nhạc mới cũng rất lớn, từ năm 1962 đến năm 2013, Thanh Tâm đã sáng tác 280 ca khúc, trong số đó có nhiều  ca khúc đạt giải thưởng và được sử dụng như sau:

Ca khúc được sử dụng trong phim hoặc làm nhạc múa.

1. Bài ca Dòng thơ gởi mẹ Phong Nam (Vũ Hoa hát) trong phim Biển bạc đồng vàng. Giá Rai – 1980.

2. Ca khúc Thị trấn cuối dòng sông trong phim Sông Đốc bây giờ  - 1982.

3. Ca khúc Nhớ mùa cam ngọt quê hương trong phim Cửu Long miền đất phù sa. Tập 3. Cần Thơ thực hiện.

4. Ca khúc Về vùng quê nhãn trong phim Phấn trắng. Vĩnh Long - 1995 .

    Ca khúc Tôi về quê mẹ Vĩnh Long trong phim Phấn trắng Vĩnh Long.

5. Ca khúc Hương sắc bạc hà. Vũ Hoa hát trong phim Mùa hoa dược (Xí nghiệp Dược Minh Hải).

6. Ca khúc Cánh chim ngành dược phẩm. Minh Triết hát (Xí nghiệp Dược Minh Hải).

7. Nhạc múa Giữ đất biên cương (cho Trường cấp 3 Bạc Liêu (Vưu Long Vĩ dựng múa – thi tại Cần Thơ (Hậu Giang) – 1985.

8. Nhạc múa Tình quê Minh Hải (Thiên Trang biên đạo múa) thi tại Minh Hải, hội thi Quần Chúng - 1986

9. Nhịp cầu quê hương (trong phim Biển bạc mùa vàng, Thanh Phương ca).

 

Ca khúc là tiết mục được giải

1.Hát về đất biển quê ta (tiết mục đạt huy chương vàng do Hội Nhạc sĩ Việt Nam tặng trong hội diễn tại Cần Thơ năm 1985, do nghệ sĩ ưu tú Tuấn Phong hát. Ca khúc này còn được ca sĩ Thanh Hùng hát đoạt 3 huy chương vàng tại 3 hội thi khác nhau. Ca sĩ Kiều Linh 1 huy chương vàng. Ca sĩ Minh Hiển 1 huy chương vàng tại Hải Phòng. Ca sĩ Thế Trung 2 huy chương vàng tại hai hội diễn Quân khu 9).

2.Lời ru biển mặn) do Đông Đào hát, truyền hình trực tiếp đài Phát thanh Truyền hình Bạc Liêu 2005. Cô y tá Thu Hiền ca bài này đạt giải nhất tại cuộc thi Quần chúng lần thứ 13 tại Cái Nước – Cà Mau).

3.Bạc Liêu ơi (3 giải Đồng bằng sông Cửu Long. Đài Phát thanh Truyền hình Bạc Liêu lấy làm nhạc hiệu trong hai năm liền. Ca khúc này còn được nghệ sĩ san khấu Khánh Hùng viết thành Tân cổ giao duyên đoàn cải lương Cao Văn Lầu sử dụng phục vụ ở nhiều nơi).

4.Theo gương Bác Hồ (giải khuyến khích tại Bạc Liêu, Quốc Tuấn hát trong phim Tiếng hát Mừng Xuân 2012).

5.Mấy nẽo đường quê (Giải nhất tại Hà Nội, NSUU Hồng Liên ca, phát nhiều lần, nhiều năm trên đài TNVN).

6.Bên bờ sông Sê-rê-pốc (viết về Đaklak 1985, được dựng thành ca múa, trong Hội thi toàn quốc đạt giải nhất).

7.Bước quân hành mùa xuân (giải nhất Minh Hải – tốp ca nam Bạc Liêu) (đã hát tại Campuchia).

8.Mười năm đất nở hoa hồng (Huy chương bạc – Tốp ca nam nữ Bạc Liêu, dự thi khu vực 3 – Cần Thơ).

9.Quê mẹ phù sa (giải khuyến khích cuộc thi tỉnh Bạc Liêu).

10.Về Cần Thơ quê em (giải nhì cuộc thi tỉnh Cần Thơ).

11.Khúc hát biên phòng (giải khuyến khích Đồng Bằng Sông Cửu Long - 2002).

12.Hẹn em về Kiên Giang (giải khuyến khích - 2005)

13.Màu xanh quê hương (viết về Rừng Ngập Mặn – giải nhì Đại Học Quốc Gia – Hà Nội - 2001).

14.Tiếng vọng chiều rừng (giải 3 - Đại Học Quốc Gia Hà Nội - 2001).

15.Tình đất quê tràm (giải khuyến khích Đại Học Quốc Gia Hà Nội - 2001).

16.Dòng sông nỗi nhớ (giải khuyến khích Đồng Bằng Sông Cửu Long tại Long An - 1998).

17. Ước hẹn Cà Mau (giải khuyến khích Cà Mau - 2000).

 

Ngoài ra, Nhạc sĩ Thanh Tâm còn có nhiều Ca khúc được hát trên sân khấu và đài Phát thanh Truyền hình ở Trung ương và nhiều tỉnh trong cả nước.

Đặc điểm trong sáng tác của Thanh Tâm là anh luôn hướng về quê hương, mỗi một tác phẩm của Thanh Tâm dù lớn dù nhỏ, dù cổ nhạc hay tân nhạc đều nổi bật vẻ đẹp của đất nước, con người; từ hình ảnh những bà mẹ già thức thâu đêm mỏi mắt trông chờ tin con nơi chiến tuyến, những người vợ hiền chịu nhiều cơ cực quanh năm tần tảo thay chồng nuôi dạy con thơ, những thanh niên với lòng hăng hái lên đường tòng quân cứu nước, những người con gái trong trắng thơ ngây quanh năm chỉ biết ruộng đồng… cho đến những chiến thắng vẻ vang, những danh lam thắng cảnh, những cánh đồng trĩu hạt, những dòng sông uốn khúc, những hàng dừa nước xanh um… những cái đẹp muôn màu muôn vẻ của quê hương, những tình cảm thiết tha đối với xứ sở đều được Thanh Tâm phản ảnh trung thực trong các tác phẩm của mình. Chính vì đặc điểm này, nên các tác phẩm của Thanh Tâm ngoài giá trị nghệ thuật đã được nâng lên một tầm cao về ý nghĩa. Chín vở cải lương đã được dàn dựng và trình diễn để phục vụ văn nghệ theo các yêu cầu; đặc biệt là hàng trăm bài ca cổ do anh sáng tác, một số lớn được phát sóng trên nhiều Đài Phát thanh Truyền hình, từ các Đài TW, Thành phố Hồ Chí Minh đến các tỉnh phía Nam. Các ca khúc của anh không những đã được phát sóng trên các đài Phát thanh Truyền hình trong và ngoài tỉnh mà một số tác phẩm đã được sử dụng trong các phim ảnh, kịch bản cải lương. Liên hiệp hội Văn học Nghệ thuật tỉnh Bạc Liêu cũng đã xuất bản Tuyển tập nhạc của anh.

          Thanh Tâm còn là một nhà thơ rất có tiềm năng, anh đã sáng tác rất nhiều bài thơ đủ các loại, từ các thể loại xưa như Đường luật, lục bát cho đến các thể loại tự do hiện nay. Đa số bài thơ đều đã đăng báo. Một số bài dự thi còn chiếm những giải lớn ở Việt Nam. Thơ tuyển của anh đã được in trong sáu tập thơ do các Hội Văn học Nghệ thuật Cà Mau, Kiên Giang, Bến Tre, Tiền Giang xuất bản. Thanh Tâm còn tham gia viết báo, gồm các thể loại: Ký, truyện ngắn, phê bình âm nhạc... và nhiều bài tham luận giá trị khác.

          Để ghi nhớ công lao của anh, Nhà nước đã cấp: Huân chương chống Mỹ hạng nhất; Huy chương Vì sự nghiệp Văn học Nghệ thuật; 5 Bằng khen của Bộ Văn hóa Thông tin; 15 Bằng chứng nhận qua các cuộc thi Văn học Nghệ thuật và nhiều Bằng khen ở các tỉnh thành. Thanh Tâm thật sự là một nhạc sĩ đa năng đa tài, anh đã phục nhiều lĩnh vực nghệ thuật, mỗi lĩnh vực anh đều có những thành công nổi bật, thật xứng đáng là một chiến sĩ văn hóa trong giai đoạn hiện nay.

 
< Trước   Tiếp >

Tìm kiếm bài viết

Click here !
Click here !