Skip to content

Narrow screen resolution Wide screen resolution Auto adjust screen size Increase font size Decrease font size Default font size default color brick color green color
Bạn đang xem:Home arrow Bạn đọc viết arrow Xây dựng đời sống lành mạnh (Thích Nữ Diệu Thuận)
Xây dựng đời sống lành mạnh (Thích Nữ Diệu Thuận) PDF In E-mail
Người viết: Administrator   
04/02/2009

XÂY DỰNG ĐỜI SỐNG LÀNH MẠNH CHO NGƯỜI PHẬT TỬ

* Thích Nữ Diệu Thuận

Theo Đức Phật, nguồn gốc sâu xa của mọi tệ nạn xã hội là do con người đã đánh đức tính tàm qúy, tức là không còn hổ thẹn đối với hành vi sai lầm của mình. Vì khi không còn biết hổ thẹn thì con người ấy có thể làm bất cứ điều ác nào họ nghĩ đến. Hình ảnh Đức Phật dạy Tôn giả La Hầu La, khi Tôn giả vừa 7 tuổi, tại rừng Am ba la (rừng xoài) thật cảm động. Ngày khuyên La Hầu La khi làm một thân nghiệp, khẩu nghiệp, ý nghiệp nào, nếu thân, khẩu, ý nghiệp ấy đưa đến tự hại, hại người, hại cả hai thì nhân nghiệp ấy, khẩu nghiệp ấy, ý nghiệp ấy là bất thiện và chớ nên làm, nếu đã lở làm thì phải biết hổ thẹn, Sám Hối đối với nghiệp ấy. Ngày còn thận trọng hơn nữa, khi khuyên ngày La Hầu La không nên nói láo, dù nói để mà chơi.

Đức Phật quả là nhà giáo dục vĩ đại, không những Ngày chỉ khuyên dạy những người ở lứa tuổi trưởng thành mà Ngày còn quan tâm chăm sóc đến tuổi trẻ, giáo dục và xây dựng chúng khi còn ấu thơ. Ngày quan niệm rằng, tâm hồn của trẻ thơ giống như tờ giấy trắng. Nếu chúng ta vẽ lên đó những bông hoa tươi đẹp thì nó sẽ thành một tờ giấy hữu ích được mọi người yêu mến; Ngược lại, nếu chúng ta bôi xóa lên đó bằng những vết mực nghệch nghoặc, vô nghĩa thì tờ giấy ấy sẽ trở nên vô dụng và bị bỏ đi.

Theo thiển nghĩ, những người cha, người mẹ, người thầy… cần phải có trách nhiệm lớn trong việc giáo dục những người con, người cháu của mình. Hầu hết những em bé hư hỏng đều hết sức từ chỗ thiếu nhận được sự quan tâm chăm sóc chủa cha mẹ và giáo dục của thầy cô giáo. Một phần các em không có cha mẹ, một phần tuy có nhưng lại không được quan tâm đúng mực, cộng thêm phương pháp giáo dục không đúng phương cách do đó các em cảm thấy bơ vơ lạc lõng, không có điểm tựa trong cuộc sống nên khi gặp nhũng hoàn cảnh không tốt các em dễ sa ngã và từ đó bị vướng vào con đường tội lỗi. Chúng ta không nên trách tại sao các em hư hỏng mà chúng ta hãy tự trách mình vì chúng ta thiếu tin thần trách nhiệm, thiếu sự quan tâm, chăm sóc, giáo dục đối với chúng.

Là con người thì không làm sao tránh khỏi những sai lầm, nhưng cái quan trọng, khi chúng ta phạm phải sai lầm, chúng ta có biết hổ thẹn và sửa đổi những sai lầm ấy không. Thái độ phục thiện hay không phục thiện là ranh giới giữa người ngu và kẻ trí, giữa người thiện và người bất thiện, giữa người làm phá hoại và người xây dựng xã hội. Do vậy đức tính Hổ thẹn rất cần thiết cho những ai muốn trở thành con người tốt, con người có đời sống lành mạnh, đạo đức.

Trong kinh Giáo giới La Hầu La, Đức Phật dùng hình ảnh con voi lâm trận để ví dụ cho hai hạng người trên. Ví dụ một, khi con voi lâm trận, ra chiến trường, nó dùng hai chân trước, hai chân sau, phần thân trước, phần thân sau, dùng đầu, tai, ngà, đuôi… nhưng nó bảo vệ cái vòi của nó. Ví dụ hai, khi con voi lâm trận, ra chiến trường, nó dùng hai chân trước, hai chân sau, phần thân trước, phần thân sau, dùng đầu, tai, ngà, đuôi… và nó dùng luôn cả cái vòi của nó. Ở ví dụ một, ta thấy con voi thứ nhất không quăng bỏ mạng sống của nó, vì nó biết bảo vệ cái vòi, dụ cho người biết tàm quý. Ở ví dụ hai, ta thấy con voi thứ hai đã quăng bỏ mạng sống của nó, vì nó không biết bảo vệ cái vòi, dụ cho người không biết tàm quý.

Qua ví dụ trên, ta cáng thấy rõ hơn tầm mức quan trọng khi con người đã đánh mất tàm quý, nó là nguyên nhân sâu xa của mọi tội phạm. Vì vậy cho nên Đức Phật đã đi đến kết luận: “Cũng vậy, này La Hầu La, đối với những ai biết mà nói láo, không biết tâm quý, thời ta nói rằng người ấy không có việc ác gì mà người ấy không làm” (Trung Bộ 1, kinh Giáo giới La Hầu La).

Thật đúng vậy, nếu hàng ngày chúng ta biết để dành một vài phúc yên tỉnh, lắng động tâm tư rồi chiêm nghiệm cuộc sống chính mình thì chúng ta sẽ thấy những hành vi xấu ác mà chúng ta còn gây tạo là do chúng ta đã đánh mất đức tính hổ thẹn. Đối với những tật xấu ấy, chúng ta mặc nhiên thừa nhận chúng như là một sự kiện thường tình. Một đứa trẻ có thói xấu hay ăn vụng, lần đầu tiên chúng ta ăn với đôi mắt láo liêng, dòm trước ngó sau, lén lút sợ hãi, tuy nhiên qua lần thứ hai, thứ ba và nhiều lần sau, bạn sẽ thấy gì trên đôi mắt của những đứa trẻ ấy ? Tất nhiên là chúng không còn hay tỏ vẻ ít sợ hãi hoặc lén lút như lần đầu tiên. Dần dần chúng ăn vụng một cách tự nhiên và xem như chuyện ấy được mọi người thừa nhận. Từ chuyện này, chúng ta có thể suy ra mọi hành vi khác cũng tương tự như vậy. Do vậy, chúng ta cần phải quan tâm, giáo deục chúng từ những sự việc thật nhỏ nhặt và ngay những lần đầu tiên, nếu muốn chúng trở thành người tốt, hữu ích cho xã hội.

Trong kinh Di giáo, Đức Phật dạy: “Sự hổ thẹn là phục sức tốt đẹp nhất trong mọi thứ phục sức, như cái móc sắt, sự hổ thẹn có năng lực chế ngự mọi thứ phi pháp của con người. Thết nên, các thầy Tỷ-kheo hãy luôn luôn biết hổ thẹn, sỉ nhục, đừng bao giờ dầu chỉ tạm thời mà thôi được phép quên mất đức tính ấy. Mất hổ thẹn là mất công đức. Có hổ thẹn là có thiện pháp, không hổ thẹn thì không khác chi cầm thú” (Kinh Di giáo).

Qua lời Đức Phật dạy, ta thấy đức tính hổ thẹn là nền tảng để xây dựng một nét sống lành mạnh, có đạo đức. Chúng ta là người đệ tử của đức Phật, dù tại gia hay xuất gia, hãy cố gắng gìn giữ đức tính ấy trong mỗi người, vì nó là vũ khí sắc bén nhất để ngăn chặn mọi hành vi sai lầm, đồng thời nó cũng là thứ trang phục đẹp nhất trong mọi thứ trang phục như chính lới đức Phật đã dạy ở trên.

 

Cập nhật ( 04/02/2009 )
 
< Trước   Tiếp >
TRANG WEB GIÁO HỘI PHẬT GIÁO VIỆT NAM TỈNH BẠC LIÊU Số 166 Bản ra thường kỳ năm 01/02/2017 - Phật lịch 2560

Các danh mục khác

Thăm dò ý kiến

Google đánh giá

Google Page Rank
Powered by: Viet IT

Alexa xếp hạng

Statistics

OS: Linux v
PHP: 5.4.45
MySQL: 5.5.47
Thời gian: 03:24
Caching: Enabled
GZIP: Disabled
Thành viên: 5
Tin tức: 4014
Liên kết web: 0

Tìm kiếm bài viết

Click here !
Click here !
Click here !

Liên lạc online